Hoe komt het dat je het hebt?

Of: waarom doen we dat wat we doen?

Vooraf
Regelmatig keert deze vraag terug in gesprekken tussen mensen die zich met bdsm in welke vorm dan ook bezighouden. Blijkbaar vragen veel verschillende mensen zich dit af. Soms is de achterliggende gedachte: “ had ik het maar niet’” of ‘”wat ben ik raar (anders)” of “ in wat voor wereldje ben ik terecht gekomen?!”.
Vroeg of laat gaan de meeste mensen hier eens over nadenken en op zoek naar een verklaring. Een verklaring die natuurlijk niemand echt kan geven.
In dit artikel hebben we een opsomming gemaakt van de verklaringen die wij het vaakst hebben gehoord. Ze zijn dus niet uit onze eigen duim gezogen. We richten de verklaringen grotendeels op de vraag: ‘ hoe komt het dat je onderdanig bent?’

De argumenten die voor of tegen een bepaalde verklaring pleiten, hebben we zelf toegevoegd. Dit op basis van onze ervaring, gesprekken met anderen, gezond verstand en een dosis creativiteit.

De verklaringen

Optie 1: het compensatiemodel
Je hebt het omdat je iets moet compenseren. In je dagelijks leven ben je overheersend. Je hebt een drukke baan, bent waarschijnlijk erg belangrijk. Je bent bijvoorbeeld leidinggevende op je werk. Daar moet je veel verantwoordelijkheid dragen. Of je bent moeder van een aantal kinderen. Je bent sterk en je bent overheersend, je hebt graag invloed in t dagelijks leven. Misschien noemen mensen je wel een ‘dominant persoon’.
Om dit te compenseren ben je in de avonduren, of in je vrije tijd, onderdanig. Omdat je dus eigenlijk heel dominant bent.

JA:
Aanhangers van deze verklaring voor DWWD wijzen naar de vele subjes die assertief zijn en in het dagelijks leven hun mannetje wel staan. Subs met een leidinggevende functie komen regelmatig voor. Bovendien zijn er op internet massa’s subs te vinden die uitgebreid ingaan op wat zij willen, vinden en kunnen. Hoe het moet en vooral niet moet en wat zij van een dominant verwachten. Dat kan behoorlijk ‘dominant’ overkomen. En het is opvallend.
Aanhangers zullen ook voor dit model pleiten omdat het acceptabel is in de maatschappij. Op deze manier is zelfs aan vanilla’s uit te leggen waarom je doet wat je doet. Geen wonder dat je iets wilt compenseren, als drukbezette machtige manager, toch? DWWD is daardoor ook minder eng en bedreigend en dat is een voordeel. Je lijkt nog steeds niet ‘puur’ onderdanig. Je lijkt een volledig mens. Ook voor vanilla’s. Daarmee werk je aan acceptatie van bdsm in de maatschappij, zullen voorstanders zeggen.

NEE
Mensen die tegen dit model zijn, zullen zeggen dat er juist ook veel subs zijn in dienstbare beroepen, met weinig invloed en verantwoordelijkheid op het werk. Belangrijk is volgens hen niet invloed op het werk, maar gewoon tevreden en in evenwicht zijn met wat je doet. Als iemand zijn of haar onderdanige gevoelens ergens kan uiten, dan is diegene gelukkiger en functioneert ook beter op het werk. In een leidinggevende of andere functie die bij de kwaliteiten van die persoon past. Met compensatiegedrag heeft dat niets te maken.
Tegenstanders vinden dit model ook vanilla en niet erg positief over onderdanigheid. Je ‘mag’ wel onderdanig zijn, maar dat is dan ‘goed te praten’ doordat je overdag toch veel invloed hebt en dominant bent. Alsof dominantie eigenlijk van meer waarde is dan onderdanigheid en dienstbaarheid. Typisch voor vanilla’s dus om onderdanigheid via het compensatiemodel te verklaren: De mannelijke manager, overdag de baas, belangrijk, hoge functie, altijd in controle. In zijn vrije tijd laat hij zich af en toe afranselen of vernederen door een vrouw.
Echt dieper mag het niet gaan.
Tegenstanders zullen ook aandragen dat je dit model, als het klopt, ook toe zou moeten kunnen passen op mensen die dominant zijn in DWWD. Een TPE dominant met een zeer dienstbaar beroep die geen invloed wil op zijn/haar werk. Dat is niet erg realistisch. De meeste dominanten zijn ook op andere plekken dol op invloed.

Optie 2:
Optie 2 bestaat uit twee onderdelen, die erg veel met elkaar te maken hebben, maar elk met een eigen accent. Daarom benoemen we ze apart, maar de argumenten voor en tegen lijken zo sterk op elkaar, dat we ze onder een noemer scharen.

Optie 2a: het destructiemodel
Je hebt het, omdat je niet gezond en normaal met relaties om kunt gaan. Je hebt de ziekelijke neiging om je afhankelijk op te stellen, kinderlijk en onvolwassen. Je komt onvoldoende voor jezelf op. Misschien heb je een psychiatrisch probleem. In elk geval neem je geen verantwoordelijkheid voor jezelf als volwassene. Je hebt het dus nodig om gedomineerd te worden, omdat je ongezond bent en destructief omgaat met jezelf.

Optie 2b: het slechtejeugdmodel
Je hebt het, omdat je in je jeugd bepaalde slechte ervaringen hebt opgedaan. Op de een of andere manier zoek je die ervaringen opnieuw, je wilt (onbewust) terug naar je jeugdtrauma’s, terug naar het misbruik. In je jeugd ben je vaak geslagen. Misschien heb je een gewelddadig seksueel verleden of ben je op andere manieren misbruikt. In DWWD zoek je dit soort ervaringen, die voor jou – op een vreemde manier- vertrouwd zijn.

JA:
Aanhangers van deze twee modellen wijzen op mensen die zij in de bdsm-scene tegenkomen, waar ‘een steekje aan los’ is. Die mensen zijn er, hangen ook in clubs rond, soms veelvuldig: mensen die aandacht zoeken, teleurgesteld zijn in andere relaties, niet op eigen benen kunnen staan, trauma’s uit hun jeugd meedragen, zoals seksueel misbruik. Sommige van deze mensen gaan destructief om met zichzelf en anderen. Iedereen kent verhalen van subjes die in alle opzichten slecht voor zichzelf zorgden en er aan onderdoor gingen. Ook verhalen over andere ongelukken of mensen die slecht met elkaar omgingen in de bdsm-wereld bestaan en zijn soms waar gebeurd. Daarin zien aanhangers een bevestiging van de destructieve krachten in een onderdanige (of in een dominant).
Aanhangers zullen ook vertellen dat diverse mensen die bijvoorbeeld van spanking houden, in hun jeugd zijn geslagen. Sommigen waren hier erg bang voor, anderen zochten het op. Sommige mensen zijn ooit verkracht of op andere manieren misbruikt. Voor velen van hen, die later een hang naar bdsm krijgen, is dit verwarrend. Zij kunnen hun behoefte aan bdsm niet rijmen met –negatieve- ervaringen uit hun jeugd. Zij kunnen aanhangers zijn of worden van het slechtejeugdmodel.
Voor aanhangers van deze modellen is het positief dat er impliciet instaat dat je ‘genezen’ kunt worden van je Sm-neigingen en je onderdanigheid. Dit kan in de (vanilla) maatschappij een logische verklaring lijken en daardoor gemakkelijk worden aangenomen. Veel mensen met onderdanige gevoelens maken een periode door waarin ze denken dat het niet ‘normaal’ is of dat gevoelens voortkomen uit psychische nood of sociale tekortkomingen. Voor hen kan het prettig zijn het destructie- of slechtejeugdmodel aan te hangen: dit blijft niet, het gaat over.

NEE:
Tegenstanders van de twee modellen zullen benadrukken dat elke subgroep een bepaald aantal psychisch ongezonde, niet-sociaal vaardige leden kent of mensen die destructief omgaan met zichzelf en relaties. Uit onderzoek is gebleken dat het percentage mensen met een mishandelingsverleden in de bdsm-scene niet groter is dan in andere subgroepen, ookal kan het soms zo lijken. Hier een artikel op een weblog dat daar op in gaat.
Mensen die van spanking houden en in hun jeugd geslagen zijn, zien en voelen meestal geen verband tussen vroeger en nu. Ook als ze een tijdje in verwarring zijn hierover. Hetzelfde geldt voor slachtoffers van verkrachting. Zij voelen meestal dat wat zij zoeken in de bdsm iets totaal anders is. Bovendien zijn er voorbeelden te noemen van mensen die trauma’s uit hun jeugd meedragen en toch op een gezonde manier aan SM kunnen doen. Verder zijn er veel SM-ers te vinden die een zeer gelukkige jeugd hebben gehad.
Dit model impliceert dat je ‘genezen’ kunt (en moet) worden. Dat maakt onderdanigheid iets heel negatiefs. Het model gaat er vanuit dat de oorzaak van onderdanigheid een psychiatrisch probleem is en/of een trauma uit je jeugd. Een probleem met jezelf dat je moet oplossen. Hetzelfde geldt voor de aanname dat onderdanigheid eigenlijk gebaseerd is op een gebrek aan assertiviteit of op slecht zorgen voor jezelf. Terwijl tegenstanders van de twee modellen zullen aandragen dat onderdanigheid heel goed samen kan gaan met assertief zijn en psychische gezondheid.

Een verzameling Engelstalige artikelen over bdsm en misbruik vind je hier

Optie 3: Het genenmodel
Je hebt het, omdat het in je genen zit: zo ben je geboren, het is je aard.
Het zit zo zeer in jezelf, dat je er niets aan kunt doen. Je kunt het dan ook niet afleren, afwennen of afzweren. Het zal je je hele leven blijven achtervolgen als je er niets mee doet. Het is net zo onverbrekelijk verbonden met jou als persoon als je bloedgroep dat is.

JA:
Aanhangers van dit model vertellen dat er al in hun vroegste herinneringen sprake is van SM-getinte fantasieën, associaties of spelletjes die zij speelden. Soms speelt dit al vanaf de peuter of kleutertijd. Bovendien zijn er veel verhalen bekend van mensen die zich voornemen te ‘stoppen’ met hun SM-gedrag (bijvoorbeeld vanwege een vanilla partner). Zij komen vaak weer terug of zoeken later toch naar een manier om ‘het’ een plaats in hun leven te geven. Voor veel mensen die SM gevoelens hebben, zijn deze gevoelens niet weg te denken uit hun leven. Is het niet voor te stellen dat zij deze gevoelens niet zouden hebben. Vooral als mensen het eenmaal voor zichzelf geaccepteerd hebben.
Aanhangers benadrukken dat SM maatschappelijk niet is geaccepteerd en dat er dus een behoefte bestaat de gevoelens ‘niet te hebben’ of te onderdrukken. Het is raar, je zet je er tegen af. Ondanks deze maatschappelijke druk worden de gevoelens niet minder. Dat pleit ervoor dat je het hebt, omdat het in je genen zit ingebakken.
Nog een argument dat pleit voor dit model is het feit dat mensen met onderdanige gevoelens niet allemaal dezelfde dingen mee gemaakt hebben. Niet iedereen heeft een vervelende jeugd achter de rug, het zijn geen laag of juist hoog opgeleide mensen, ze komen niet allemaal uit een bepaalde cultuur of geloof, maar de groep is juist heel divers. Daardoor lijkt het een diepere oorzaak te zijn die meespeelt.
Aanhangers zullen ook benadrukken dat dit model een accepterende visie is: je bent zoals je bent. Vecht er niet tegen, maar accepteer het en geniet ervan.

NEE:
Tegenstanders benadrukken dat het niet in de genen zit, omdat niet iedereen al heel vroeg SM-getinte gedachtes of fantasieën heeft. Sommigen vertellen dat ze pas in de puberteit aan SM gingen denken, of nog later. Sommige mensen gingen pas aan SM denken na een bepaalde evaring, waardoor het door omstandigheden bepaald lijkt.
Sommige mensen die aan SM doen, kunnen er ook gemakkelijk mee stoppen. Zij noemen het bijvoorbeeld een hobby. Op internet wordt in diverse subgroepen wel van ‘een hobby’ gesproken.
Mensen die dit model niet aanhangen, zullen het genenmodel te fatalistisch vinden: er is geen sprake van vrije keuze, je kunt niet ontsnappen als je met het SM gen geboren bent. Dat staat hen erin tegen. Het eeuwige debat over ‘nature versus nurture’ oftewel: ‘wat is aangeboren en wat is aangeleerd gedrag’, speelt hier een grote rol. Hoeveel van je karaktertrekken zijn al van jongs af aan aanwezig in jezelf als persoon en wat heb je door je opvoeding en socialisatie ontwikkeld? Tegenstanders van het genenmodel richten zich op het gedeelte van jezelf dat je kunt sturen of dat door opvoeding is gestuurd. Dat geldt voor hen ook voor SM-gevoelens. Een Engelstalig artikel, waarin iemand zijn gedachtes over dit onderwerp verwoordt, vind je hier

Optie 4: het biologische model
Je bent als vrouw onderdanig, omdat dat de natuurlijke orde is. Door hoe je biologisch in elkaar zit, behoor je als vrouw slaaf te zijn van de man van wie je houdt. Instinctief voel je als vrouw aan, dat je ware aard en je geluk ligt in het je onderwerpen aan een man. Het is dus een gegeven van de biologie van man en vrouw. Het is het volgen van je natuurlijke gedrag.

JA:
Aanhangers van dit model zullen zich beroepen op de evolutie: de man als jager, als beschermer van gezin en vrouw, de vrouw als moeder, zorgend, afhankelijk van bescherming van de man. Seksualiteit spreekt ook in het voordeel van dit model, benadrukken aanhangers: de man is de agressor die de vrouw penetreert, waarna zij zich onderwerpt. Zo worden zij samen een, zo hoort het. Ook lichamelijk is de man vaak sterker dan de vrouw, waardoor hetzelfde beeld wordt bevestigd. Websites als Humbled females of het voor vanilla’s geschreven boek The surrendered wife leggen dit uit en geven richtlijnen voor een grotere intimiteit en romantiek in een relatie tussen man en vrouw. Aanhangers zullen dus benadrukken dat door dichtbij de natuurlijke orde te blijven, er veel aan intimiteit en liefde is te winnen. Zeker in deze moderne tijden waarin mannen van hun mannelijkheid en vrouwen van hun typisch vrouwelijke kwaliteiten beroofd worden door feminisme en voorstanders van gelijke rechten tussen man en vrouw.
In de bdsm-wereld zullen mensen benadrukken dat er toch veel meer dominante mannen zijn dan dominante vrouwen. En dat een relatie tussen een D-man en een s-vrouw veel natuurlijker is dan andersom. Sommigen zeggen dat in een relatie tussen een D-vrouw en een s-man het nog steeds de man is, die in feite de dienst uitmaakt. De subman met een pakket aan eisen waar de D-vrouw gedienstig op in gaat.

NEE:

Tegenstanders van dit model wijzen naar de vele onderdanige mannen die de sm-wereld rijk is. En wat te denken van Femdom-aanhangers, zoals The Cybilians?
Ze zullen ook benadrukken dat er vele M/v relaties zijn waarin de dominant in feite dienend is aan de sub en het de vrouw is die met een eisenpakket de dominante man naar haar hand zet.
Tegenstanders van dit model benadrukken vrije keuze in de maatschappij en het belang van het kunnen volgen van je eigen gevoel. Voel je dus dat je onderdanig bent, dan is het verkeerd mensen in een keurslijf te drukken, omdat ze nou eenmaal van een bepaalde sekse zijn. Wat voor een beperkte groep mensen geldt (Man boven vrouw), is niet algemeen geldig te verklaren. Tegenstanders verwijten voorstanders van dit model een valse nostalgische hang naar een ideale samenleving, zoals in de jaren ’50. Tegenstanders van het model zullen misschien benadrukken dat het feminisme veel heeft bereikt, waardoor vrouwen vrij zijn om het leven te kiezen dat bij hen past. Als onderdanige, maar ook als niet onderdanig aan een man of als dominant.
Tegenstanders komen ook in de problemen met het model als het gaat om homoseksuele SM-ers. Hoe moet het biologische ‘vrouw onder man-model’ toegepast worden in een M/m of een V/v relatie?