Of: Bemoeizorg en waar leidt het toe

Misschien is D/s wel te vergelijken met de bemoeizorg zoals die term gebruikt wordt in de gezondheidszorg, of in welzijnsland. Bemoeizorg is een vorm van zorg waarbij de zorgaanbieder probeert te kijken naar de vraag achter de vraag van de zorgvrager. Hij analyseert de zorgvraag en probeert een passend aanbod te bieden. De hulpvrager overziet niet hoe zijn of haar hulpvraag te matchen met een zorgaanbod waarbij de daadwerkelijke zorg behoefte wordt opgelost.

De Dominant wil bepaald gedrag van zijn sub, wil iets veranderen, wil een effect bereiken. Binnen een relatie waarin wordt gestreefd naar een maximale machtsafstand kan de Dominant besluiten daar een actie op te ondernemen. Hij kan een bepaald mechanisme aan de kaak stellen, hij kan corrigeren, sturen, en confronteren. Hij kan ervoor zorgen dat hij zijn doel bereikt, op korte termijn of lange termijn.

In ieder geval zal hij moeten inventariseren en analyseren waar bepaald gedrag vandaan komt en daarop insteken. Hij kan ervoor kiezen om niet het direct waarneembare gedrag aan te pakken, maar te sturen op een onderliggend mechanisme. Zo pakt hij het wezenlijke aan en bereikt op lange termijn het optimale effect. Het aanpakken van een bepaalde gedragsuiting, het symptoom van een bepaald mechanisme bij de sub, leidt tot het omgekeerde. De Dominant verliest zich in de symptoombestrijding en blijft sturen zonder effect. De Dominant geeft aandacht bij het uiten van een bepaald gedrag door de sub. Door die aandacht te geven, wordt het gedrag juist getriggerd en krijg je een rolomdraaiing.

De Dominant dient de sub door haar bij een bepaalde stimulus aandacht te geven in de vorm die door beiden als passend wordt ervaren. De sub kan het naar believen oproepen door iets te doen of te laten. De macht is omgekeerd, de TPE de nek omgedraaid. Ik stel het nu erg zwart-wit, maar in grote lijnen komt het hier op neer.

Doordat de Dominant bepaalt waarop te sturen en zelfstandig analyseert kan de zorg worden gezien als bemoeizorg. De Dominant is bezig met het sturen naar een bepaald doel, is bezig mechanismen te doorgronden. Hij is bezig met macromanagement. Het verwezenlijken van doelen op de lange termijn, wezenlijke veranderprocessen. Binnen een relatie als een TPE relatie waarbij de mensen in de relatie bij de start hebben aangegeven zo’n relatie te willen, is de bemoeizorg, en ermee het macro management, de enig passende vorm. Alle acties passen in het grote geheel, het sturen van de sub naar het gewenste gedrag. De Dominant stuurt, heeft het stuur in handen, bepaalt de koers en het reisdoel. De acties op micronivo –want die zijn er wel degelijk- dienen het doel op macronivo. De Dominant bepaalt het proces. Dat is precies ook datgene wat hij wil. Dat is precies de reden waarom de Dominant controle wil op het proces. Dat is ook de reden waarom een Dominant wel twee subs kan hebben maar een sub nooit twee Dominanten. Een kennis zei ooit: ‘een schip kan meerdere matrozen hebben, maar slechts 1 kapitein

Binnen een relatie waarin niet gestreefd wordt naar een maximale of zeer grote machtsafstand kan het sturen op gedrag, met de triggering ervan, een leuk spelletje zijn. Je bepaalt samen de regels en de Dominant gaat zitten letten op de verwachte trigger. De sub doet iets of laat iets na. De Dominant moet er door goed opletten achter zien te komen, doet hij dat niet, dan kan hij op ontevreden geluiden rekenen. Als de Dominant actie onderneemt is dat binnen vastomlijnde kaders, binnen de spelregels. De Dominant beloont het gedrag door aandacht. Er wordt een beider verlangen (als dat speelt) vervuld. Het houdt het gedrag in stand als trigger voor die aandacht.

Op zich prima, maar geen TPE.

Het biedt veilige kaders om iets met de straffetish te doen. Om iets uit te spelen. De controle ligt echter heel sterk bij de sub en daarmee is de TPE dynamiek weg. Deze vorm heeft niet met het loslaten van controle, met overgave, met grote machtsafstand te maken.

De bemoeizorg die zich richt op wezenlijke processen bij de sub kan heel irritant zijn omdat er echt sprake is van sturing door de Dominant, op vlakken die hij kiest, op momenten en manieren die hij kiest. Het is alleen voorspelbaar en duidelijk als hij ervoor kiest zijn beweegredenen te delen. De machtsafstand krijgt gestalte. De sturing, de actie, de regie ligt bij de Dominant. Er kan sprake zijn van willekeur in sturing, de sturing kan niet herkend worden. Het dwingt ook de sub zich te richten op de wensen van haar dominant, en niet op de spelregels, niet op het reglement van do’s en don’ts. De sterke gerichtheid van de sub op de Dominant vergroot haar afhankelijkheid van hem. Hij is haar continue focus. En dat is ook iets wezenlijks binnen een TPE, het werkelijk afdragen van de macht.

Ik besef dat het sturen op macronivo iets is dat heel veel oefening, heel veel vertrouwen vergt van beide partijen. Maar ook beginnend Dominanten die streven naar TPE, zullen de mechanismen moeten onderkennen en ermee moeten gaan spelen, oefenen. Zonder de vertaling naar sturen op macronivo geen TPE.

Ideaal is een mix van macro en micro nivo, waarbij de sub van tijd tot tijd de kracht van de Dominant voelt, de dynamiek waar beiden zich goed bij voelen. Maar het is niet het recht van de sub om op iedere trigger een actie te mogen verwachten. Ook dat is de keuze van de Dominant. En iedere verstandige Dominant zal die kracht aanwenden, omdat hij het wil, omdat hij zich er goed bij voelt. Want hij is niet voor niets Dominant geboren. Dit alles volgens de uitspraak die ook voor de TPE-Dominant geldt: ‘use it or lose it’.

Vergelijk het met een bedrijf;

Een manager, een directeur stuurt op een aantal nivo’s. De dagelijkse gang van zaken stuurt hij operationeel aan, of laat het over aan ondergeschikten. Maar wel volgens zijn richtlijnen, gebaseerd op het grote plan. Soms zal hij het een dag of langere periode nalaten, een aantal directeuren stuurt nooit operationeel, laat zich niet zien op de werkvloer. Of hij zet productiedoelen en kijkt iedere maand of die doelen behaald worden, of de parameters kloppen met zijn wensen. Zijn kerntaak is het sturen op strategisch nivo. De organisatie moet ergens naartoe, er moet een groot doel worden nagestreefd. Alle acties passen in dit grote plan, en het ontwerp ervan en de controle ervan, of de vertaling in beleidsnotities, daar is hij mee bezig. Voor de mensen op de werkvloer is hij onzichtbaar, hij zit achter een bureau. Soms houdt hij een toespraak. Soms lezen ze iets van hem. Zij hebben te maken met hun werk, hun radertje, en met hun baas, het afdelingshoofd, de voorman. Haal de grote baas weg, en het eerste half jaar gebeurt er niets zichtbaars, maar op lange termijn zijn de gevolgen merkbaar. Zonder strategisch beleid geen toekomst. Het kaartenhuis stort in elkaar. De samenhang binnen het bedrijf wordt verstoord.

Nu zal een Dominant geen raad van bestuur vormen, en voormannen in dienst nemen. Het strategisch sturen en het operationeel sturen wordt door een persoon gerealiseerd. Soms kan een sub worden uitgeleend, kan een andere dominant even operationeel sturen, een specifieke ervaring geven. Gestuurd door de eigen dominant, geregisseerd en gecontroleerd, binnen een vastomlijnd kader. Iets voor een keertje. Strategisch sturen is het domein van de eigen Dominant en binnen TPE zal hij daar niets van afstaan, niet aan een andere Dominant en zeker niet aan zijn sub.